Nếu con của bạn có ngày sinh trong khoảng từ ngày 2/4/2016 đến ngày 1/4/2017 thì tháng 4 năm nay (2023), con sẽ bắt đầu vào học tiểu học. Để chuẩn bị cho con vào lớp 1, ba mẹ cần phải làm gì? Sau đây là hành trình của nhà admin.

1. Chuẩn bị tâm lý cho con

Sau khi nhận được giấy thông báo quyết định trường học từ shiyakusho, vợ chồng admin cùng con đến trường để con tận mắt nhìn thấy trường tiểu học sắp tới mình sẽ học trông như thế nào? có gì thú vị ở đó…và giải thích vì sao không học ở trường cũ nữa mà chuyển sang trường tiểu học này. Trẻ con thường tò mò, thich khám phá những điều mới mẽ, vì vậy mình đã tận dụng nó để khơi dậy sự háo hức, mong sớm được vào trường mới học, thay thế cái cảm giác lo lắng trong con, như sợ xa trường lớp bạn cũ, sợ học ở 1 nơi xa lạ…

Trong lần gặp đầu tiên này, vì chỉ có nhà admin và thầy giám hiệu nên tiện trò chuyện làm quen với nhà trường và trình bày sơ về gia cảnh của mình. Qua đó, admin cũng nắm được tình hình trường học sắp tới của con, đặc biệt khi biết được có học sinh người Việt đang học lớp mấy tại trường, admin cảm thấy vui và yên tâm phần nào. Vì sao? Vì trường đang có học sinh người Việt thì chắc chắn thầy cô cũng sẽ có kinh nghiệm dạy học trong 1 lớp không phải chỉ có học sinh Nhật.

Đa số thầy cô này đều hiểu được sự khác biệt văn hóa hay thói quen của học sinh Việt nên sẽ có những hướng dẫn cụ thể, những phương pháp truyền đạt riêng cho con để con sớm quen và hòa nhập với trường lớp. Khi nghe có anh chị người Việt đang học ở trường này, con mình vui và tự tin hẳn lên, khác với sự rụt rè ban đầu, vì con biết được con không hề cô độc trong ngôi trường mới này. 

2. Điều chỉnh lại lịch sinh hoạt hàng ngày của con

Khi con vào tiểu học thì bạn phải điều chỉnh lại giờ giấc sinh hoạt của con để con thích nghi dễ dàng với môi trường mới. Nếu ở mẫu giáo (Hoikuen), con được ngủ trưa thì lên tiểu học con phải làm quen với việc không có giờ ngủ trưa nữa. Ngoài ra, để con không bị bỡ ngỡ khi vào trường tiểu học, ad nghĩ nên tập cho con làm quen dần với giờ giấc sinh hoạt mới và trang bị những kỹ năng cần thiết cho con. Cụ thể như sau: 

3. Thời gian chuẩn bị hồ sơ

Song song với việc rèn cho con khả năng tự lập, chuẩn bị tâm thế vào lớp 1, bạn cũng cần lưu ý về thời gian chuẩn bị hồ sơ cho con.  

Vì 2 con của admin được đưa sang Nhật vừa đúng độ tuổi vào tiểu học nên không học mẫu giáo (Hoikuen) tại Nhật. Nếu bạn nào có con đang học mẫu giáo trường Nhật thì trình tự chuẩn bị sẽ hơi khác ở chỗ chuẩn bị từ tháng 10 năm trước, lúc con còn đang học mẫu giáo nhé. 

• Tháng 10: nộp Đơn Chọn trường tại văn phòng tiếp nhận của trường tiểu học mình chọn. 
• Giữa tháng 11: Thông báo về tình trạng nộp đơn. 
• Cuối tháng 11: hết hạn nộp Đơn Chọn trường.   

Trường sẽ gửi giấy thông báo về việc đi khám sức khỏe vào một ngày nhất định do quận tổ chức. Hãy cố gắng thu xếp công việc để đi cùng con nhé. Vào buổi khám sức khỏe, phụ huynh và bé sẽ được phỏng vấn, chủ yếu là để hỏi tình hình tâm lý và sức khỏe của bé có sẵn sàng vào lớp một chưa, chẳng hạn bé có khó khăn gì khi phát âm không, khi vào lớp 1 cần hỗ trợ gì đặc biệt không, nếu bé là người nước ngoài thì có gặp khó khăn khi giao tiếp bằng tiếng Nhật không, v.v… 

• Đầu tháng 12: Đối với trường hợp nộp đơn trái tuyến, trường sẽ thực hiện bốc thăm tuyển chọn nếu có quá nhiều đơn lựa chọn vào 1 trường. 
• Giữa tháng 1: Thông báo kết quả. 
• Tháng 2 và 3: Tổ chức gặp mặt phụ huynh sẽ có con nhập học lớp 1, giới thiệu tổng quan về trường, các vật dụng cần chuẩn bị và ngày trường khai giảng. 

4. Mở một tài khoản ngân hàng

 JAPAN POST BANK (yucho- ゆうちょう) hoặc ngân hàng nào đó do trường chỉ định. Tài khoản này dùng để chuyển tiền ăn trưa, phí hội phụ huynh (PTA), phí hoạt động ngoại khóa… Thường thì nhà trường sẽ gửi thông báo trước cho phụ huynh là ngày nào, sẽ trừ trong tài khoản tiền gì, để phụ huynh chuẩn bị tiền có sẳn trong tài khoản.  

5. Chuẩn bị các vật dụng cần thiết (mua và dán nhãn)

Khi nhận được một danh sách các đồ đạc cần chuẩn bị, ad vô cùng ngạc nhiên vì bé chỉ mới học lớp 1 thôi mà đã có quá nhiều đồ, liệt kê ra cũng phải đến gần chục chiếc túi và khăn các loại, như túi đựng đồ cá nhân, túi đựng giày đi trong trường (uwagutsu), túi đựng quần áo thể dục, túi đựng khăn, bàn chải, ly, túi đồ dùng cho bữa ăn trưa, túi đựng nón bảo hiểm khi động đất,… Mỗi loại còn có cả kích thước và yêu cầu đặc biệt riêng. 

Admin đã khá bối rối không biết nên mua những món đồ đó ở đâu nhưng rất may mắn là đã được thầy cô hướng dẫn tận tình luôn chổ để mua. Nếu không có thời gian đi mua, bạn có thể đăng kí nhờ trường mua giúp luôn cả combo cho con là tiện nhất. Trường hợp muốn tiết kiệm chi phí tối đa, bạn có thể ưu tiên tìm mua ở shop 100 Yên, món đồ nào không có thì có thể tìm ở các cửa hàng văn phòng phẩm gần nhà. 

Trong danh sách các vật dụng cần chuẩn bị do nhà trường phát, thường sẽ ghi rỏ những món đồ nào trường sẽ phát cho con vào tháng 4, những đồ nào phụ huynh cần mua. Sau đây là danh sách các vật dụng cần mua và dán nhãn: 

• Cặp sách hoặc cặp da chống gù (Randoseru): tùy theo trường có thể khác nhau. Có trường không bắt buộc phải mua cặp có logo của trường, loại nào cũng được. Nếu có điều kiện kinh tế, bạn có thể mua Randoseru với màu sắc và hoa văn con thích trên các trang bán hàng online như Amazon, Rakuten,… hoặc đến mua trực tiếp tại Nitori, hay các trung tâm thương mại như AEON,… Trường hợp muốn tiết kiệm và không ngại dùng đồ tái sử dụng, bạn có thể tìm mua tại các cửa hàng đồ cũ, hoặc xin lại từ bạn bè, người quen.  

• Giày đi trong trường (uwagutsu/ uwabaki) và túi đựng giày: nên xác nhận với trường xem có quy định riêng về màu sắc của giày hay không vì nếu giày mang ở lớp mẫu giáo của con còn vừa thì bạn có thể không cần mua mới.Bạn có thể mua ở các shop bán đồ trẻ em hoặc đặt mua online) 

• Đồng phục đến trường: tùy theo trường học sẽ có quy định mặc đồng phục hay không. Nếu có quy định mặc đồng phục thì theo ad, bạn nên đăng kí mua tại trường sẽ tiện hơn. 

• Đồng phục thể dục và túi đựng : bạn có thể tự mua cho con. Trường hợp của ad là đăng kí đồng phục thể dục tại trường để được nhà trường thêu sẵn tên của con lên áo và quần thể dục luôn. Túi đựng bạn tự mua được vì dễ tìm tại shop 100 Yên hoặc các cửa hàng văn phòng phẩm. 

• Khăn tay: dùng để lau tay, mồ hôi, nên chuẩn bị khoảng 5 cái để con thay mỗi ngày. Shop 100 yên có nhiều mẫu khăn tay đẹp cho con tha hồ lựa chọn.  

• Dụng cụ học tập:  

+ Hộp đựng viết : Một số trường tiểu học có quy định hộp bút không có hình họa tiết. Nên chọn loại nào có nắp đậy hoặc có chấu cài vào vì trẻ con hay nghịch dễ bị rơi ra.  

+ Bút chì, tẩy, thước, đồ chuốt bút chì. Bút chì (B hay 2B) – 3 cây màu đen và 1 cây màu đỏ. Ở Nhật các con cần dùng bút chì đỏ trong lớp hàng ngày để sửa bài nên bạn đừng quên mua cho con nhé. Lưu ý : đa số bút chì bấm (bút chì kim) và cây gôm tẩy được dùng phổ biến ở Việt Nam thường bị cấm ở 1 số trường tiểu học tại Nhật, chẳng hạn như trường học con của admin. Theo kinh nghiệm của admin, không nên mua bút chì ở cửa hàng 100 yên vì chất lượng không tốt, khi chuốt hay bị gãy ngòi, tuy giá rẻ nhưng khó dùng. 

+ Hộp đựng đồ thủ công 

+ Hộp bút màu 

+ Dụng cụ làm thủ công (kéo, hồ/keo dán… ) 

+ Bộ đồ dùng ăn trưa tại trường:  túi đựng đồ dùng, khăn trải bàn ăn, khăn mặt nhỏ, khăn giấy/ khăn ướt , cốc nhựa, bàn chải đánh răng và túi đựng (tùy theo yêu cầu của trường và nhu cầu của bé) dùng để vệ sinh răng miệng sau khi ăn trưa. 

• Còi báo động (bohanbuza）: ad thấy hầu hết các bé tiểu học ở Nhật đều có gắn còi này trên cặp nên cũng chuẩn bị cho con để yên tâm chứ trường học không bắt buộc. Bạn có thể mua ở shop 100 Yên nhưng ít mẫu đẹp hoặc mua online những mẫu con thích. 

Tất cả các vật dụng từ nhỏ đến lớn đều phải dán nhãn tên của con. Mình thấy các bà mẹ Nhật thường  đặt mua 1 bộ con dấu tên để in tên của con lên tất cả các đồ dùng. Bộ này sẽ in tên con của bạn theo nhiều kích thước (size) khác nhau từ bé đến lớn để phù hợp với các loại vật dụng, sách vở của nhà trường. Hoặc bạn có thể mua các tem dán tên ở shop 100 Yên để con tự tập ghi tên và dán, như trường hợp của ad. Con sẽ rất thích và biết giữ gìn đồ dùng của mình hơn nếu con bạn tự dán và viết tay nhé. 

Như vậy, cơ bản là bạn có 4 việc cần chuẩn bị khi con đang ở giai đoạn tiền tiểu học rồi nhé. Hi vọng mùa tựu trường sắp tới đây, các bậc phụ huynh sẽ cùng con có 1 bước ngoặc đáng nhớ trong trang sách tuổi thơ màu hồng của con.  

Trong bài viết trước, admin đã chia sẻ về khó khăn của con nhỏ trong giao tiếp. Ở bài viết hôm nay, admin sẽ chia sẻ 3 khó khăn còn lại mà trẻ phải vượt qua.

1. Khó khăn do thời gian và thời tiết thay đổi

Như các bạn đã biết, múi giờ ở Nhật Bản lệch sớm hơn Việt Nam 2 tiếng nên giờ giấc sinh hoạt của cả admin và bé hơi bị xáo trộn 1 chút. Tháng đầu tiên bạn nhỏ nhà admin chưa thích nghi được nên cứ nói: “còn sớm mà mẹ, con chưa buồn ngủ” (trong khi đã gần 10h tối), sáng kêu dậy thì: “mẹ ơi, còn tối mà, chưa sáng đâu, cho con ngủ chút nữa nha” (khi đó đã 7h sáng). Cho nên, phải mất ít nhất 2 tháng để cho trẻ làm quen với việc lệch múi giờ này.

Thời tiết ở Nhật cũng khác với Việt Nam, nhất là mùa đông lạnh quá nên con dễ bị cảm, ho, sổ mũi, viêm họng. Thêm nữa, nếu con bị bệnh viêm đường hô hấp thì cũng có trường hợp uống thuốc Nhật không thấy hiệu quả vì cơ thể con đã quen với thuốc Việt. Do đó, bạn nên mang theo dự phòng những loại thuốc con thường dùng ở Việt Nam để có thể đối phó kịp thời trong thời gian đầu cơ thể con chưa kịp thích nghi.   

2. Khó khăn do khác biệt văn hóa

Không chỉ có người lớn, mà cả trẻ con cũng bị “sốc” văn hóa. Nhiều bậc phụ huynh lo lắng con không theo kịp bạn bè trong lớp mà cho con đi học rất nhiều lớp bổ túc tiếng Nhật mà quên mất bổ túc văn hóa cũng rất quan trọng. Đặc biệt là ở Nhật Bản, một quốc gia vô cùng coi trọng các quy tắc ứng xử “Mana”.

Văn hóa ứng xử ảnh hưởng rất lớn đến việc hình thành nhân cách của con và quyết định cách mọi người đối xử với con. Điển hình như quy tắc khi chào hỏi, khi đến trường, khi ăn, khi đi tàu, khi ở nơi công cộng,vv… Nếu con không được trang bị những kiến thức này, con có thể sẽ bị bạn bè trêu chọc vì ứng xử khác với các bạn. Chẳng có cha mẹ nào muốn con mình bị phân biệt đối xử hay bị bạn trêu hay bị bắt nạt cả. Thế nên, ngoài tiếng Nhật ra, bạn cũng cần chú ý đến mana của con nữa nhé.  

3. Khó khăn do thua kém thể lực

Nếu bạn nào đã từng ở Nhật, chắc chắn sẽ biết trẻ em tại Nhật thường phải đi bộ đến trường học và đeo một chiếc cặp sách to nặng. Điều này đã rèn luyện cho các bạn nhỏ Nhật Bản thể lực vô cùng tốt. Không chỉ có thế, giáo dục Nhật cũng rất coi trọng việc cho các bạn trẻ tham gia các môn thể thao khác nhau như đu xà, lộn mèo, bơi,…

Khi ở Việt Nam, con không được học những động tác đòi hỏi rèn luyện thể lực cao nên ban đầu không thể thực hiện được những động tác đó là chuyện vô cùng bình thường. Khoảng thời gian đầu, bạn nhỏ nhà admin cũng đã lo lắng và hơi sợ học tiết thể dục, sợ không làm được, bị bạn cười. Thực sự lúc đó, admin thấy vừa thương vừa tội cho con và phải động viên con rất nhiều, và ra công viên gần nhà để tập cùng con. Cuối cùng thì con cũng vượt qua được nổi sợ và trở nên thích học môn thể dục. 

4 vấn đề nêu trên thực sự là khó khăn lớn nhất của các bạn nhỏ nhà admin. Còn nhà bạn thì sao? còn có những khó khăn nào khác nữa, hãy cùng nhau chia sẻ dưới phần bình luận nha. 

Với kinh nghiệm tự tay làm thủ tục nhập học và đưa con nhỏ đi học tại Nhật, Admin chia ra khó khăn của trẻ em tại Nhật ra làm 4 loại khác nhau. Bài viết hôm nay, ta sẽ tập trung vào khó khăn lớn nhất: Giao tiếp.

Khó khăn do có rào cản ngôn ngữ

Nếu con bạn được sinh ra tại Nhật hoặc sớm được đưa sang Nhật ở độ tuổi đi nhà trẻ, thì con sẽ không gặp khó khăn gì về tiếng Nhật. Tuy nhiên, với những bé lớn hơn thì có thể sẽ gặp phải trở ngại về tiếng. Khi đó, con sẽ ngại tiếp xúc, muốn chơi cùng các bạn nhưng không biết nói sao, gây khó khăn cho con trong việc kết bạn.  

Việc chơi với bạn, con đã thấy chút khó khăn rồi thì trong việc học lại càng khó hơn. Hầu hết các trường Nhật đều có bố trí giáo viên tiếng Nhật hỗ trợ tiếng cho học sinh người nước ngoài, nhưng không phải ngày nào con cũng có tiết học tiếng Nhật. Vì vậy, bản thân con phải tự vận động là chính. Con sẽ phải nổ lực gấp mấy lần các bạn trong lớp để có thể hiểu bài và làm bài đúng. Giai đoạn trau dồi tiếng Nhật này của con, thật sự rất cần sự đồng hành của bố mẹ. 

Vậy bố mẹ cần đồng hành với con như thế nào?

Riêng ad, đồng hành cùng con bước qua thời gian ban đầu đầy khó khăn quan trọng nhất là giành thời gian cho con nhiều hơn.

a. Cùng con đến trường và đón con đi học về

Trẻ con thường hay nghĩ gì là nói ngay ra, không để được lâu. Qua từng câu chuyện của con trên đường về nhà, ta biết được con cần những lời khuyên nào, và dạy luôn cho con không nên làm hay cần phải làm gì với tình huống con đã kể. Nếu hôm đó con gặp phải 1 vấn đề nghiêm trọng thì phụ huynh có thể biết ngay và gặp trực tiếp ngay cô giáo chủ nhiệm để trao đổi cùng cô, thống nhất phương án giải quyết ngay vấn đề cho con. 

b. Cùng con làm bài tập về nhà

Do sự khác nhau giữa 2 hệ thống giáo dục Việt-Nhật, môn học của bậc tiểu học Nhật Bản, nhất là môn toán chắc chắn làm cho không ít bậc phụ huynh Việt Nam hoang mang không biết phải giải thích, dạy con sao cho con hiểu. Vì ngay cả bản thân mình đôi khi cũng không hiểu nếu không cùng con xem lại sách giáo khoa. Cùng đồng hành với con trong quá trình làm bài ở nhà là một sự trợ giúp rất lớn cho bé.

c. Cùng con tiếp xúc với tiếng Nhật thật “tự nhiên”

Sau giờ học mệt mỏi trên trường lớp, nếu về nhà, con trẻ còn bị ép học theo kiểu mẹ là cô giáo ngồi sát bên dạy học thì dễ bị “xì-trét” cả mẹ lẫn con. Vì thế, làm bạn học cùng con vừa chơi vừa học đôi khi con lại tiếp thu tiếng Nhật 1 cách tự nhiên đến không ngờ. Bạn cũng đừng quên cùng con đi các lớp học tiếng Nhật miễn phí, các câu lạc bộ giao lưu dành cho người nước ngoài ở khu vực mình sống nhé. Bạn và con sẽ học được nhiều thứ lắm đấy, không chỉ riêng tiếng Nhật thôi đâu.  

Trên đây là khó khăn đầu tiên và cũng là khó khăn lớn nhất mà không chỉ con nhỏ mà còn cả các bậc phụ huynh phải đối mặt. Bài viết tiếp theo, admin sẽ chia sẻ tiếp những khó khăn khác nhé!

Hôm trước, con trai của Hoa là Ken đã tự đọc hết một cuốn ehon tiếng Nhật cho em Mai nghe. Hoa cảm động quá, ôm chầm lấy con. Trước giờ Ken đều bắt mẹ đọc hộ, nay tự đọc được vanh vách. Hoa suýt khóc. Hôn Ken vào má, Hoa thấy Ken vô cùng hạnh phúc vì được mẹ nhìn nhận.  

Chỉ một điều vô cùng nhỏ như vậy nhưng Ken đã có thêm rất nhiều tự tin. Thích đọc sách hơn và yên tâm là mình có thể làm được. I can make it. Trẻ con sẽ tin vào những lời khen của mẹ. Sẽ sống với nó. Sẽ trở thành người vĩ đại nếu mẹ thực sự có niềm tin vĩ đại cho con – Hoa luôn nghĩ thế! Bởi vậy, Hoa có vài nguyên tắc 3 không khi làm mẹ và cư xử với con:  

1. Không khen con một cách “trống rỗng”

Nếu chỉ khen “Con giỏi thế, con thông minh thế. Con siêu quá. ” thì khó sẽ tạo ra được động lực cho con tiếp tục nỗ lực. Vì thế Hoa luôn khen: “Con làm tốt lắm. Con đã cố gắng rất nhiều. / Tất cả là do con đã luyện tập đấy / Con đã không sợ sai nhỉ … ” Tất cả nhằm mục đích để Ken hiểu là: Thành công hay thành quả có được do luyện tập và cố gắng chứ không phải do trời phú. Nếu chăm chỉ sẽ có thành quả.  

2. Không yêu cầu con phải thi đua – shobu hay tranh giành giải nhất với ai 

Con trai Hoa hay thích chơi gì cũng phải được nhất. Cái tính hiếu thắng có cái tốt nhưng nhiều cái xấu hơn.  Hôm nọ chơi xúc xắc với mẹ thua mà khóc luôn và ko chịu nhận thua. Mỗi lần như thế mẹ lại phải giải thích vô cùng dài và dài.

Gần đây Ken đã hiểu lời mẹ nói: Thắng thua là chuyện bình thường. Có thua có thắng. Chỉ cần con không bỏ cuộc, cứ tiếp tục cố gắng thì sẽ có lúc con thắng lớn. Thua cũng không phải buồn. Đôi khi con cứ chấp nhận. Thua trò này nhưng trò khác con có thể thắng.  

3. Không chê con dốt và so sánh con với người bên cạnh 

Có những thứ Ken chưa làm tốt, vụng về hay quên… nhưng mẹ Hoa không bao giờ chê con dốt hay dùng những từ ngữ thể hiện rằng con không có năng lực. (Nhiều lúc chán lắm, dạy mãi mà con không hợp tác thì cũng định thốt lên vài câu tiêu cực nhưng Hoa lại tự ngăn mình lại). Hoa chỉ nhận xét rằng con nên cố gắng hơn nếu kết quả chưa đạt kì vọng. Phi Hoa tin rằng, niềm tin của bố mẹ dành cho con mình là món quà quý giá nhất và là điều to lớn nhất bố mẹ có thể dành cho con cái. Hoa tin con Hoa có năng lực. Việc của Hoa là tìm kiếm hoặc gợi mở giúp con. 

Hôm trước đến họp phụ huynh trường Ken. Hoa có hỏi cô giáo chủ nhiệm “Con tôi so với những đứa trẻ khác thì học lực và tiếng Anh ra sao? Cô đánh giá thế nào về tiềm năng của bé? “.

Cách cô giáo trả lời và nhấn mạnh khiến Hoa càng tự nhủ không được so sánh con. Cô nói: “Chúng tôi không bao giờ so sánh Ken với những bạn cùng lớp để đưa ra kết luận là Ken giỏi Ken kém, Ken nọ kia. Chúng tôi không so sánh và đối xử công bằng với các bé. Ken là chính Ken và chúng tôi sẽ giúp Ken phát triển tiềm năng, đồng thời cải thiện những điểm yếu theo cách Ken phù hợp nhất chứ không cần phải theo hay giống bạn nào khác. Tuy nhiên, chúng tôi sẽ lấy kết quả đánh giá học lực và các khả năng của Ken để so sánh với chỉ số trung bình của độ tuổi mà Ken đang ở . Điều đó là tham khảo để bố mẹ biết Ken so với những đứa trẻ bằng tuổi theo thống kê thì đang ở đâu. Không bao giờ so sánh con. Càng không so sánh để con cảm thấy mình bị kém cỏi.”

Trên đây là nguyên tắc làm mẹ của Hoa.

1. Quy trình và thủ tục cần thiết TRƯỚC & SAU khi sinh con ở Nhật 

1.1. Khi mang thai 

a. Nộp giấy khai báo báo mang thai – 妊娠届 

Đầu tiên, khi biết mình có thai, mọi người cần đến các cơ quan hành chính khu vực mình đang sinh sống để nộp 妊娠届 (Giấy khai báo mang thai).  

Tờ giấy này các bạn có thể nhận được ở 窓口 “Quầy giao dịch”. Tùy vào mỗi khu vực mà có những nơi hỗ trợ cả dịch vụ hướng dẫn đa ngôn ngữ dành cho người nước ngoài mang thai đang sinh sống ở Nhật. Để biết thêm thông tin chi tiết, mọi người có thể xác nhận với các cơ quan hành chính ở khu vực mình sinh sống. 

Khi nộp Giấy khai báo mang thai, bạn sẽ có một buổi gặp mặt trao đổi với chuyên gia tư vấn y tế của địa phương, cùng nhau thảo luận những khó khăn, bất an mà bạn đang gặp phải cũng như những vấn đề về chuyện gia đình, chuyện chọn bệnh viện để sinh con. 

b. Nhận “Sổ tay sức khỏe mẹ và con” –   母子健康手帳 

Ngay sau khi bạn nộp Giấy khai báo mang thai, cơ quan hành chính địa phương sẽ phát cho bạn母子健康手帳 (Sổ tay sức khỏe mẹ và con). “Sổ tay sức khỏe mẹ và con” là cuốn sổ ghi chép lại kết quả kiểm tra sức khỏe của mẹ và con, lưu lại quá trình tăng trưởng và phát triển của em bé. 

• Đề mục ghi chép liên quan đến tình trạng sức khỏe của mẹ 
• Dinh dưỡng trong thời gian mang thai 
• Ghi chép về việc kiểm tra sức khỏe trong thời gian mang thai 
• Tình trạng khi sinh và quá trình sau khi sinh 
• Ghi chép về thay đổi cân nặng trong thời gian mang thai và sau khi sinh con 
• Ghi chép về việc tham gia các lớp học dành cho mẹ. 

• Đề mục ghi chép liên quan đến tình trạng sức khỏe của bé 
• Ghi chép của phụ huynh về việc quan sát sự phát triển và tình hình sức khỏe của bé. 
• Ghi chép về việc tiêm phòng, chích ngừa 

• Ghi chép về những bệnh đã mắc phải cho đến bây giờ 
• Sơ đồ về sự phát triển thân hình của bé 
• Sơ đồ về chiều cao cân nặng của bé 

Ngoài tiếng Nhật, rất nhiều cơ quan hành chính chuẩn bị sẵn Sổ tay sức khỏe mẹ và bé bằng nhiều thứ khác nhau như tiếng Anh, tiếng Trung Quốc, tiếng Việt, tiếng Hàn Quốc, tiếng Bồ Đào Nha, v..v.. 

c. Khám thai 

Trong thời gian mang thai, hãy nhớ ăn uống và nghỉ ngơi đều đặn. Ngoài ra, khi nhận được Sổ tay sức khỏe mẹ và bé, bạn sẽ được nhận kèm theo phiếu hỗ trợ khám thai. Vì vậy, đừng quên chú ý đến lịch khám thai định kỳ để có thể theo dõi được sức khỏe của cả mẹ lẫn bé một cách tốt nhất.  

Tùy vào mỗi khu vực, mà tiền khám thai cũng khác nhau, bạn có thể tìm hiểu hoặc liên lạc đến cơ quan hành chính của địa phương. 

d. Tham gia các lớp học dành cho cha mẹ 

Tại các địa phương thường có mở những lớp học giảng dạy những kiến thức cơ bản, kỹ năng cần thiết liên quan đến việc mang thai, sinh con và nuôi con. Tất cả những người mang thai và gia đình đều có thể tham gia hoàn toàn miễn phí. 

1.2. Sau khi sinh con 

a. Thủ tục sau khi sinh con tại cơ quan hành chính Nhật 

• NỘP GIẤY KHAI SINH – 出生届 

Trong vòng 14 ngày sau khi sinh con, bạn cần phải nhanh chóng khai báo, nộp giấy khai sinh cho con tại các cơ quan chính quyền địa phương. Thông thường, tờ khai nay sẽ được đính kèm luôn theo giấy chứng sinh mà bệnh viện hoặc cơ sở y tế nơi bạn sinh con cung cấp. 

Khi đi làm thủ tục khai sinh, bạn cần mang theo giấy đăng ký khai sinh, giấy chứng sinh, con dấu của người mang đi nộp ( hoặc chữ ký), sổ tay sức khỏe mẹ và con,

thẻ bảo hiểm sức khỏe quốc dân ( nếu bạn có tham gia bảo hiểm). Ngoài ra, bạn cũng nên mang theo hộ chiếu, thẻ tư cách lưu trú, tùy vào mỗi địa phương mà một số yêu cầu về thủ tục giấy tờ có thể khác nhau.  

Ngoài ra, sau khi đăng ký giấy khai sinh, bạn có thể đăng ký luôn 住民票　(Phiếu cư dân) và 出生届け受理書 

(Giấy chứng nhận đã thụ lý thủ tục đăng ký xin con) mỗi loại 2 bản. Sau này bạn sẽ cần những giấy tờ này để tiếp tục làm thủ tục khai sinh cho con tại Đại sứ quán Việt Nam và làm visa cho con tại Cục Quản lý Xuất nhập cảnh. 

• ĐĂNG KÝ THẺ BẢO HIỂM ―　健康保険証 

Trong vòng 1 tháng sau khi sinh con, bạn nên đăng ký làm thẻ bảo hiểm cho con sớm nhất có thể. Cũng giống như đăng ký giấy khai sinh, bạn có thể tiến hành thủ tục đăng ký thẻ bảo hiểm tại cơ quan hành chính nơi mình đang sinh sống. Thành viên đại diện làm chủ hộ (bố hoặc mẹ) sẽ có trách nhiệm đóng tìm bảo hiểm cho cả gia đình bao gồm phần của các con. 

• ĐĂNG KÝ CHẾ ĐỘ TRỢ CẤP Y TẾ CHO TRẺ ― 乳幼児医療費助成制度 

Với chế độ này, trẻ sẽ được miễn phí hoàn toàn hoặc miễn giảm một phần chi phí khám bệnh trong trường hợp phải nhập viện hoặc cần đi khám. Để được hưởng chế độ này, bạn cần phải đăng ký ở các cơ quan hành chính địa phương, mang theo con dấu cá nhân, sổ tay Sức khỏe mẹ và con, thẻ bảo hiểm của trẻ và sổ tiết kiệm ngân hàng. Đăng ký xong bạn có thể nhận ngay tại chỗ. 

• ĐĂNG KÝ TRỢ CẤP NHI ĐỒNG ― 児童手当金 

Bất kể mang quốc tịch gì đi nữa, chỉ cần con bạn sinh ra ở Nhật và có đăng ký cư trú đầy đủ, bé sẽ được nhận trợ cấp nhi đồng hàng tháng với một khoản tiền nhất định. ( Khoản tiền này có thể thay đổi tùy theo chính sách từng năm và được chuyển thẳng vào tài khoản đăng ký của bố mẹ 3 tháng/ lần). Lưu ý rằng, nếu bạn không đăng ký trợ cấp này trong đúng thời hạn thì rất nhiều trường hợp bạn sẽ không nhận được tiền trợ cấp. 

 b. Thủ tục sau khi sinh con tại Đại sứ quán Việt Nam ở Nhật  

Sau khi làm xong thủ tục tại cơ quan hành chính địa phương, bố mẹ cần lên Đại sứ quán Việt Nam hoặc Lãnh sự quán Việt Nam để đăng ký khai sinh và làm hộ chiếu bằng tiếng Việt cho bé. Tốt nhất là nên đăng ký càng sớm càng tốt, trước khi làm thủ tục trên Cục quản lý cư trú và Xuất nhập cảnh.   

2  thủ tục cần đăng ký bao gồm:  

• Ghi vào sổ hộ tịch việc khai sinh  
• Làm hộ chiếu cho con  

Các loại giấy tờ cần chuẩn bị bao gồm : 

• Giấy chứng nhận thụ lý việc thông báo khai sinh (出生届受理証明書).  
• Phiếu cư dân (住民票)  
• Giấy chứng nhận đăng ký kết hôn của bố mẹ (bản chính)  
• Hộ chiếu, thẻ cư trú của bố mẹ.  

• 2 ảnh chụp con (3,5 x 4,5, nền trắng, chụp chính diện)  
• Tờ khai xin ghi vào sổ hộ tịch  
• Tờ khai xin cấp hộ chiếu lần đầu  

Cả 2 thủ tục ghi vào sổ hộ tịch và làm hộ chiếu sẽ được làm cùng một lúc, thời gian chờ đợi sẽ vào khoảng  5 ~ 7 ngày làm việc. Tuy nhiên nếu bố mẹ nộp thêm phí (khoảng 150% lệ phí) sẽ được ưu tiên làm luôn trong ngày.  

 Hiện nay, do tình hình dịch Corona nên Đại sứ quán/Lãnh sự quán sẽ hạn chế số lượng người đăng ký mỗi ngày. Bố mẹ có thể làm thủ tục cho bé bằng cách gửi hồ sơ qua đường bưu điện theo hướng dẫn trên trang chủ của Đại sứ quán/Lãnh sự quán.  

Link hướng dẫn cách đăng ký cụ thể trên website của Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật:   

Thủ tục cấp giấy khai sinh | Embassy of the Socialist Republic of Vietnam in Japan (vnembassy-jp.org)  

c. Thủ tục sau khi sinh con tại Cục quản lý cư trú và Xuất Nhập cảnh  

Sau khi đăng ký thủ tục trên Đại sứ quán Việt Nam xong, bố mẹ cần lên Cục quản lý cư trú và Xuất nhập cảnh để đăng ký tư cách lưu trú cho bé. Tại mỗi khu vực có Cục quản lý riêng, các bạn tra theo từ khóa “入国管理局+ Tên vùng” để biết thông tin đường đi tới Cục nhé.  

Tư cách lưu trú của con sẽ thuộc loại 家族滞在, theo bố hoặc mẹ. Trước đó cần quyết định xem bố hay mẹ sẽ là người bảo lãnh cho con. Kinh nghiệm nên chọn người có tư cách lưu trú dài hơn, vì thời hạn lưu trú của con thường sẽ được cho tương ứng với thời hạn lưu trú của người bảo lãnh. Trong trường hợp bố hoặc mẹ có tư cách vĩnh trú thì bé cũng được nhận tư cách vĩnh trú.  

Giấy tờ cẩn chuẩn bị:  

• Tờ khai xin cấp tư cách lưu trú.  
• Giấy chứng nhận thụ lý việc thông báo khai sinh (出生届受理証明書).  
• Phiếu cư dân (住民票) có đủ thông tin cả gia đình.  

• Hộ chiếu của con ( nếu vẫn trong thời gian làm hộ chiếu thì điền vào tờ khai là đang   trong quá trình làm)   
• Hộ chiếu, thẻ cư trú của người bảo lãnh (bố hoặc mẹ).  
• Giấy chứng nhận bảo lãnh (身元証明書), do người bảo lãnh điền, đóng dấu.  
• Giấy chứng nhận làm việc (在職証明書) của người bảo lãnh, xin ở công ty.  
• Giấy chứng nhận đóng thuế (課税証明書) của người bảo lãnh, lấy ở Combini hoặc xin ở 区役所 (hoặc 市役所).  
• Phiếu câu hỏi: điền các thông tin của bố và mẹ.  

 Phí xin tư cách lưu trú thông thường là 4000 yen nhưng nếu là bé đầu sẽ được miễn phí.  

2. Chi phí sinh đẻ khi mang thai và sinh con ở Nhật. 

2.1. Chi phí khi mang thai   

a. Chi phí khám thai định kỳ   

Thông thường sản phụ sẽ được 14 lần “khám thai định kỳ” cho đến khi sinh đẻ. Vì mang thai không thuộc chi phí chi trả của bảo hiểm, nên chi phí cho 1 lần khám thai sẽ rơi vào khoảng 5.000 ~ 8.000 yên, tùy theo bệnh viện và nội dung khám.   

Tuy nhiên, theo chính sách miễn giảm chi phí khám thai cho bà bầu của Nhật Bản hiện nay, chính quyền mỗi địa phương phát một vé trợ giá cho khoảng 14 lần khám. Vậy nên, nhất định hãy đăng ký với Ủy ban Quận/Huyện để nhận “Sổ tay sức khỏe bà mẹ và trẻ em” (tiếng Nhật là 母子健康手帳) và nhận được các gói hỗ trợ cho sản phụ. Số tiền và nội dung hỗ trợ khác nhau tuỳ từng địa phương vì vậy các bạn hãy thử xác nhận nội dung qua văn phòng hỗ trợ hoặc trang web của ủy ban hành chính địa phương nhé.  

Chi phí thăm khám mà người mang thai tự chi trả cũng có thể được hoàn trả lại phần nào đó khi các bạn kê khai thuế vào năm sau vì vậy các bạn hãy giữ cẩn thận các hoá đơn, bản kê chi tiết khi đến bệnh viện nhé.  

Ngoài ra, bạn có thể được cung cấp một vé phụ để khám khi cần thiết trong 3 tháng giữa và 3 tháng cuối của thai kỳ. Tuy nhiên, nếu chi phí khám thai của sản phụ vượt quá số tiền của vé trợ giá, sản phụ sẽ tự trả phần thiếu ấy. Ngoài ra, mặc dù chi phí khám thai là miễn phí, nhưng nếu được kê đơn thuốc  thêm thì bạn sẽ phải tự chi trả. Bên cạnh đó, chi phí đi lại mỗi khi đi khám thì sản phụ sẽ phải tự chi trả.  

b. Chi phí tham gia các khóa học cho bà bầu, khóa học cho bố mẹ  

Tại Nhật, chính quyền mỗi địa phương sẽ tiến hành tổ chức “Lớp học dành cho bà mẹ” và “Lớp hướng dẫn dành cho cha mẹ”. Tại những buổi học đó, các nữ hộ sinh và y tá sẽ hướng dẫn và dạy những kiến thức về chăm sóc em bé như phương pháp tắm và thay tã cho những người sẽ trở thành ông bố bà mẹ tương lai.  

 Về cơ bản, các buổi học như trên được tổ chức ở các chính quyền địa phương và bệnh viện đỡ đẻ, và hầu hết là được miễn phí hoặc chi phí rất thấp. Các bạn có thể tham khảo thêm thông tin cụ thể hơn ở từng Ủy ban Quận/Huyện nơi bạn sinh sống.  

c. Chi phí quần áo, trang phục khi sinh cho bà bầu  

Khi chuẩn bị sinh và sinh xong, sản phụ cần tối thiểu một số trang phục và đồ dùng như sau:  

・Váy/ Áo khi sinh  

・Áo ngực dành cho bà bầu ( Sinh xong bà bầu sẽ tiết sữa nên cần áo chuyên dụng)  

・Quần đùi cho bà bầu  

・Miếng lót sau sinh  

・Tấm lót dành cho phụ nữ trong thời kỳ cho con bú  

Bạn có thể cân nhắc mua đồ cũ thì chi phí có thể rẻ hơn. Nếu mua mới, chi phí sẽ rơi vào khoảng 20.000~30.000 yên.  

d. Đồ dùng cho em bé  

Các bố mẹ sẽ phải chuẩn bị một số đồ dùng cần thiết cho em bé sau sinh.  

Trung bình, nếu mua đồ mới, bạn sẽ chi trả khoảng 100.000~150.000 yên cho đồ của em bé. Nếu bạn mua ở cửa hàng đồ cũ thì chi phí sẽ giảm nhiều hơn so với mua mới. Ghế trẻ em đắt tiền có thể được thuê miễn phí tại đồn cảnh sát. Bạn có thể kiểm tra trên trang chủ của đồn cảnh sát gần nơi bạn ở.  

Khăn lau và tã lót là những vật dụng rất cần thiết trong tương lai, vậy nên các bạn nên mua trước và dự trữ trước khi sinh.  

 Về quần áo cho bé, các đồ tối thiểu gồm: Đồ lót, quần áo, tất, mũ, yếm , chăn và vỏ bọc. Về tã lót, sản phụ nên chuẩn bị sẵn nhiều tã và khăn lau. Một số bà mẹ có thể chuẩn bị bình sữa, nhiệt kế, đồ tắm… cho bé.  

2.2. Chi phí khi sinh con 

Tùy vào địa điểm bạn đăng ký sinh con mà chi phí khi sinh con cũng sẽ có phần thay đổi. Chi phí khi sinh con trung bình ở Nhật thông tường rơi vào khoảng 400,000 yên đến 500,000 yên. Ngoài ra, giá phòng bệnh sẽ khác nhau tùy theo phòng riêng hay phòng lớn và tùy bệnh viện, nhưng nếu chọn phòng riêng thường có giá từ 5000 đến 10,000 yên một đêm.  

Bên cạnh đó, các phương pháp sinh khác nhau như sinh không đau và sinh mổ có chi phí sinh khác nhau. Nếu phải đẻ mổ hoặc sản phụ chọn đẻ không đau thì chi phí sẽ tăng thêm khoảng 100,000 ~ 200,000 yên  

Chi phí sinh đẻ cũng khác nhau tuỳ từng khu vực. Tokyo là nơi được cho là đắt nhất Nhật Bản có chi phí bình quân khoảng 620,000 yên, tỉnh Tottori là nơi được cho là rẻ nhất có chi phí bình quân khoảng 390,000 yên.  

Tuy nhiên, chính phủ Nhật có khá nhiều chính sách hỗ trợ cho sản phụ, có chế độ hô trợ lên đến hơn 400,000 yên. Về vấn đề này, Hoa xin chia sẻ ở phần sau của bài viết. 

2.3. Chi phí sau sinh con 

Ngay sau khi sinh con, bạn phải đối mặt với một số chi phí khác cần được chi trả như thăm khám định kỳ, tiêm vắc-xin, đồ dùng, áo quần cho trẻ sơ sinh cũng như chi phí ăn uống. Ngoài ra, trường hợp cả hai vợ chồng đều bận rộn với công việc thì việc gửi bé đến nhà trẻ ngay từ khi còn nhỏ hoặc phải thuê người chắm sóc cũng đáng được cân nhắc. 

Chi phí phải chi trả sau khi sinh sẽ khác nhau tuỳ thuộc theo từng người. Nhưng theo điều tra chung, chi phí chăm sóc bé trong năm đầu tiên rơi vào khoảng 500,000 yên. Vì vậy các bạn nên lập kế hoạch chi tiêu ngay từ trước khi sinh nở. 

3. Các khoản trợ cấp và chính sách hỗ trợ 

3.1. Tiền trợ cấp sinh con nuôi con trao một lần – 出産育児一時金 

Thời hạn đăng ký: Tùy thuộc vào hình thức nhận tiền mà bạn đăng ký. (Trước khi chính thức nhập viện hoặc trong vòng 2 năm sau khi sinh được 1 ngày) 

Nơi đăng ký: Bệnh viện hoặc tại quầy tư vấn của các hiệp hội bảo hiểm sức khoẻ.

Về cơ bản, chính sách này hỗ trợ cho sản phụ một khoản tiền trợ cấp lên đến 420,000 yên/ 1 bé. Đặc biệt, chính sách này không phân biệt người có quốc tịch Nhật Bản hay nước ngoài, chỉ cần bạn sinh con ở Nhật, tham gia bảo hiểm sức khỏe thì đều có thể nhận được số tiền này. 

Thông thường, có 2 cách để nhận số tiền này là 直接支払制度 (Chế độ trả trực tiếp) và 受取代理制度 (Chế độ trả thay) . Chế độ trả trực tiếp nghĩa là bệnh viện sẽ làm việc trực tiếp với công ty bảo hiểm để tiến hành tất cả các thủ tục cần thiết, sau đó công ty bảo hiểm sẽ thay bạn trả tiền thẳng đến bệnh viện và bạn không cần phải thực hiện một thủ tục nào cả. Trong khi đó, với chế độ trả thay, bạn sẽ là người đứng ra thực hiện các thủ tục với công ty bảo hiểm để yêu cầu họ trả cho bệnh viện. Nghe có vẻ hơi bất tiện, nhưng trên thực tế, giấy tờ để đăng ký cho Chế độ trả thay không quá phức tạp đến thế, bạn buộc phải lựa chọn cách nhận tiền này trong trường hợp bệnh viện nơi bạn sinh chưa áp dụng Chế độ trả trực tiếp nhưng phía bệnh viện sẽ hướng dẫn cho bạn cách thức điền các giấy tờ liên quan để nộp cho công ty bảo hiểm. 

3.2. Trợ cấp nhi đồng ― 児童手当金 

Thời hạn đăng ký: Trong vòng 15 ngày kể từ ngày sau khi sinh 

Nơi đăng ký: Chính quyền địa phương ( Đối với công nhân viên chức có thể đăng ký tại cơ quan làm việc) 

Đây là loại chính sách hỗ trợ tiền nuôi con nhỏ từ lúc mới chào đời cho đến khi học hết cấp bậc Trung Học Cơ Sở. Tùy vào số tuổi của trẻ mà tiền trợ cấp cũng sẽ thay đổi, cụ thể: 

+ Trẻ dưới 3 tuổi: 15,000 yên/tháng 

+ Trẻ em trên 3 tuổi đến khi tốt nghiệp Trung Học Cơ Sở: 10,000 yên/tháng. (Từ con thứ 3 trở đi sẽ là 15,000 yên/tháng) 

3.3. Trợ cấp sinh con ― 出産手当金 

Thời hạn đăng ký: Sau khi sinh 57 ngày, trong vòng 2 năm (Cần xác nhận với nơi làm việc) 

Nơi đăng ký: Nơi làm việc. 

Trong quá trình nghỉ sinh, nhiều công ty thường không trả lương cho nhân viên. Tuy nhiên, nếu có tham gia vào bảo hiểm sức khỏe, bạn sẽ được một khoản tiền trợ cấp sinh con thay cho tiền lương.  

Về cơ bản, đối tượng thời gian chi trả sẽ gồm 98 ngày = 42 ngày trước khi sinh con và 56 ngày sau khi sinh. Nếu bạn sinh vào một ngày khác so với dự kiến ban đầu, tổng số ngày được hưởng trợ cấp này cũng sẽ thay đổi theo. 

Bạn có thể chia ra hai đợt “Trước khi sinh” và “Sau khi sinh” để đăng ký, tuy nhiên Hoa khuyên mọi người nên gộp chung nhận luôn một lần sau khi sinh để đỡ mất thời gian đăng ký nhiều lần. Tiền trợ cấp sẽ được gửi vào khoảng 1 đến 2 tháng sau khi đăng ký. 

Kết

Đây là kinh nghiệm riêng được đúc kết trong quá trình mang thai và sinh 2 thiên thần nhỏ của Hoa. Những thủ tục và giấy tờ trên chỉ là những bước đi đầu tiên trong quá trình nuôi dạy con cái tại Nhật. Hoa cũng hiểu rằng nuôi con chưa bao giờ là dễ dàng và tương lai có lẽ chúng ta còn sẽ phải đối mặt với nhiều khó khăn hơn và nhiều thủ tục phức tạp hơn. Tuy nhiên, Hoa tin rằng mọi công sức bỏ ra cho con luôn vô cùng đáng giá.

Rất hi vọng những bài viết của Hoa có thể giúp ích được các ông bố, bà mẹ đang và chuẩn bị sinh con tại Nhật. Và Hoa cũng sẽ cố gắng chia sẻ nhiều hơn những kinh nghiệm rất riêng của chính bản thân trong quá trình nuôi con sắp tới. Nếu gần đây các thủ tục hay giấy tờ đã có thay đổi, các bạn hãy cùng chia sẻ với Hoa nhé.

Nay trên đường tan làm về nhà, Hoa nhìn thấy những em học sinh nhỏ dắt tay nhau băng qua đường lớn, lưng đeo chiếc cặp chống gù thật to và đầu thì đội những chiếc mũ vành vàng rất dễ thương. Hình ảnh này làm Hoa nhớ lại khoảng thời gian đầu mới tới Nhật, mình đã ngạc nhiên như thế nào bởi tính tự lập từ rất sớm của trẻ em Nhật Bản. Có bạn nào đã và đang sống ở Nhật thử nghĩ lại cùng Hoa, số lần các bạn thấy trẻ em quấy khóc và đòi quà tại Nhật là rất ít phải không? 

Sống ở Nhật hơn chục năm, nay đã là mẹ của 2 con nhỏ, Hoa càng nghĩ càng thấy khâm phục cách nuôi dạy con của các bậc phụ huynh Nhật. Tưởng rằng cho trẻ tự đi học đến trường là một hành động vô tâm của người lớn thì đây lại là bước đi đầu tiên trong quá trình rèn luyện tính tự lập và kỷ luật cho bé. Trẻ tự mình mang vác tất cả túi xách, túi đi học của mình và cố chạy theo cha mẹ, không có chuyện cha mẹ mang tất cả cho con. Đến các quán ăn, sau khi dùng xong bữa, trẻ tự biết dọn sạch mâm ăn và lau dọn trước khi đứng lên ra về.  

Phải chăng đây là hành động vô trách nhiệm của các bậc phụ huynh Nhật Bản?  

Ngoài ra, các bà mẹ Nhật bản cho rằng để con tự đi học cũng là một cách rất tốt để rèn luyện sức khỏe và kỉ luật. Hoa từng đọc thấy một bình luận tại một trang tin tức. Bà mẹ này viết rằng quãng đường từ nhà của cô ấy đến trường tiểu học chỉ mất 10 phút đi xe ô tô nhưng lại mất đến 40 phút đi bộ. Tuy nhiên vì để con mình rèn luyện sức khoẻ và tuân theo quy tắc của nhà trường, hàng ngày cô ấy phải dậy từ rất sớm chuẩn bị cho con đi bộ đến trường. Đọc bình luận này, Hoa rất ngạc nhiên và khâm phục cách nghĩ của cô ấy.  

Nói đến đây, chúng ta không thể nào không nhắc đến thực trạng nghiện game online, internet và mạng xã hội của trẻ nhỏ Việt Nam trong những năm gần đây. Bản thân là mẹ của hai đứa trẻ, Hoa cũng rất hiểu tâm lý của các bậc phụ huynh ngày nay. Do khối lượng công việc hàng ngày và quỹ thời gian eo hẹp, Hoa và cũng như rất nhiều bậc phụ huynh không còn cách nào khác đành đưa con mình điện thoại thông minh hay chiếc máy tính bảng. Điều này vô tình đã dẫn đến sức khoẻ con em mình giảm sút, đặc biệt là tỉ lệ trẻ em bị cận thị tại Việt Nam tăng cao trong 3 năm gần đây. Ngoài ra, do đắm chìm vào internet, các kỹ năng giao tiếp và xã hội của trẻ cũng bị hạn chế. Thông qua đó, chúng ta có thể thấy việc ý thức rèn luyện sức khoẻ và các kỹ năng cần thiết cho trẻ nhỏ của các bậc phụ huynh Nhật Bản là điều rất đáng học hỏi. 

Dù nói là vậy nhưng chúng ta cũng không thể nào quên được vụ việc rất đau lòng và đáng tiếc xảy ra vào năm 2017, bé Nhật Linh học sinh lớp 3 bị bắt cóc và giết hại khi đang tới trường. Một vụ án rúng động Nhật Bản và Việt Nam lúc bấy giờ. Bản thân Hoa cũng phải tự hỏi chính mình rằng có dám để con tới trường một mình hay không?   

Với suy nghĩ đó, Hoa đã từng rất lo lắng và phân vân trong thời gian dài. Sau khi tìm hiểu, Hoa thật sự bất ngờ với các biện pháp an ninh được thiết lập riêng để đảm bảo an toàn cho các học sinh tiểu học. Các em học sinh đến trường vào buổi sáng và tan học vào chiều tối luôn được đi theo các nhóm nhỏ và có hội phụ huynh thay phiên nhau đứng gác ở các đoạn đường hay hướng dẫn các em qua đường ở nơi có đèn giao thông. Các em nhỏ còn được trang bị đồng hồ đeo tay hoặc chuông báo động treo trên cặp sách, khi kéo những thiết bị này lúc gặp nguy hiểm sẽ phát ra âm thanh báo động chói tai khiến người xung quanh chú ý. Hơn thế nữa, Hoa để ý thấy gần đây Nhật Bản còn phát triển các app GPS trên điện thoại để phụ huynh có thể theo dõi con em mình trong quá trình di chuyển đến trường và về nhà.  

Càng tìm hiểu, Hoa lại càng tìm ra nhiều lí do khác nhau để thuyết phục bản thân cho 2 đứa con tự đi bộ đến trường. Tuy nhiên, Hoa cũng ý thức được rằng việc rèn luyện tính tự lập và kỉ luật cho trẻ không có nghĩa để trẻ tự làm tất cả mọi thứ mà không có sự giúp đỡ của bố mẹ. Bố mẹ nên chiều chuộng và ủng hộ con đúng nơi và đúng lúc. Ngoài ra, chúng ta không nên hoàn toàn cấm cản con em mình tiếp xúc với internet mà cần đề cao sự tự do cho phép trẻ tiếp xúc với khoa học kĩ thuật ở một cường độ nhất định để tạo ra sự phấn khích, tò mò từ đó làm tiền đề cho sự phát triển tư duy và sáng tạo.  

Các bạn thì sao, các bạn nghĩ có nên cho con em mình tự đi học hay không?